BelkostenWijzer.nl Tijd voor duidelijkheid
Gerelateerde Artikelen
Een notaris speelt een grote rol op belangrijke momenten in je leven. Je koopt een huis, trouwt, erft iets of start een bedrijf: in al die situaties is een notariële akte vaak nodig. Toch weten veel mensen niet precies wat zo iemand doet, wanneer je er naartoe moet en wat het kost. Dat is begrijpelijk, want je hebt er niet elke week mee te maken. Maar als het moment er is, wil je wel goed voorbereid zijn.
De rol van een notaris in België
Een notarieel ambtenaar is iemand die door de overheid is aangesteld om officiële akten op te stellen. Die akten hebben rechtskracht: ze zijn wettelijk bindend en worden bewaard in een openbaar archief. Dat maakt de notariële akte anders dan een gewoon contract. Een gewoon contract tussen twee mensen kan worden betwist. Een notariële akte is veel moeilijker aan te vechten. De notarisambtenaar werkt onpartijdig: hij of zij staat niet aan de kant van de koper of de verkoper, maar zorgt ervoor dat alles eerlijk en wettelijk correct verloopt. Die onpartijdigheid is een van de pijlers van het beroep.
Wanneer schakel je een notarieel kantoor in
Veel mensen denken pas aan een notarieel kantoor als ze een woning kopen. Dat klopt: bij een vastgoedtransactie is de tussenkomst van een notaris verplicht in België. De aankoopakte moet notarieel worden verleden voordat de eigendomsoverdracht officieel is. Maar er zijn meer situaties waarbij je bij een notaris terechtkomt. Denk aan het opstellen van een testament, het regelen van een nalatenschap, het afsluiten van een huwelijkscontract of het oprichten van een vennootschap. Ook mensen die hun vermogen willen regelen voor later, bijvoorbeeld via een schenking, stappen naar een notarieel kantoor. In al die gevallen zorgt de notarisambtenaar voor duurzame juridische zekerheid.
Wat een notaris kost en wie dat betaalt
De kosten bij een notariële akte zijn deels vastgelegd door de wet. Dat geldt vooral bij de aankoop van een woning: de notariskosten bestaan dan uit het ereloon van de notaris, registratierechten en administratieve kosten. Het ereloon is wettelijk begrensd en hangt af van de aankoopprijs. Hoe hoger de prijs, hoe lager het procentuele ereloon. Bij een aankoop van 250.000 euro liggen de totale notariskosten al gauw tussen de 15.000 en 20.000 euro, inclusief belastingen. Het grootste deel daarvan gaat naar de overheid, niet naar het kantoor zelf. Bij andere diensten, zoals testamenten of huwelijkscontracten, zijn de tarieven anders. Het is altijd verstandig om vooraf te vragen wat de verwachte kosten zijn.
Hoe je de juiste notaris kiest in jouw regio
In België heb je de vrije keuze van notaris. Je bent niet verplicht om iemand in je eigen gemeente te kiezen, maar veel mensen vinden het prettig om iemand in de buurt te hebben. Een lokaal kantoor kent de regionale markt en is makkelijker bereikbaar voor afspraken. Je kunt een notariskantoor zoeken via notaris.be, de officiële website van de Koninklijke Federatie van het Belgisch Notariaat. Daar vind je een overzicht van alle erkende kantoren per regio. Let bij je keuze op de bereikbaarheid van het kantoor, de duidelijkheid van de communicatie en of het team je vragen goed beantwoordt. Een goede notarisambtenaar neemt de tijd om alles rustig uit te leggen, ook als je geen juridische achtergrond hebt.
Veelgestelde vragen
Moet je altijd naar dezelfde notaris als de andere partij bij een woningaankoop?
Nee, bij een woningaankoop mag je zelf een notarieel kantoor kiezen. Je bent niet verplicht om dezelfde notarisambtenaar te gebruiken als de verkoper. Beide notarissen werken dan samen aan de akte en verdelen het ereloon. Voor de koper kost het dus niets extra om een eigen notaris te kiezen.
Wat is het verschil tussen een testament en een notariële akte van erfopvolging?
Een testament is een document waarin je vastlegt wat er met je bezittingen moet gebeuren na je overlijden. Een akte van erfopvolging is iets anders: dat is een document dat na het overlijden wordt opgesteld om te bewijzen wie de wettelijke erfgenamen zijn. Beide documenten spelen een rol bij nalatenschappen, maar ze dienen een ander doel.
Kan een notaris ook advies geven zonder een akte op te stellen?
Ja, een notarieel kantoor biedt ook adviesgesprekken aan. Je kunt er terecht met vragen over erfrecht, schenkingen, samenwonen of andere juridische zaken, ook als je nog geen beslissing hebt genomen. Voor een eerste gesprek rekenen sommige kantoren een kleine vergoeding aan, andere niet. Het is handig om dit vooraf te vragen.
Wat gebeurt er als één van de partijen niet verschijnt bij de notariële akte?
Als iemand niet aanwezig kan zijn bij het ondertekenen van een notariële akte, is het mogelijk om een volmacht te geven. Daarmee machtigt je iemand anders om namens jou te tekenen. Die volmacht moet zelf ook notarieel worden opgesteld om geldig te zijn.
